7 sierpnia 2026 r. weszła w życie tzw. ustawa frankowa, czyli ustawa z dnia 29 maja 2026 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie rozpoznawania spraw dotyczących zawartych z konsumentami umów kredytu denominowanego lub indeksowanego do franka szwajcarskiego (Dz. U. poz. 985).
Nowe przepisy dotyczą przede wszystkim spraw sądowych dotyczących kredytów frankowych (CHF) i mają na celu usprawnienie postępowań oraz zwiększenie ochrony kredytobiorców w czasie trwania sporu z bankiem.
Wstrzymanie spłaty rat kredytu
Przed wejściem w życie nowych przepisów Frankowicz, który chciał zaprzestać spłaty rat na czas postępowania sądowego, co do zasady musiał złożyć wniosek o zabezpieczenie. Na rozpoznanie takiego wniosku kredytobiorca mógł oczekiwać przez dłuższy czas.
Ustawa frankowa wprowadza w tym zakresie istotną zmianę. W określonych przypadkach obowiązek spłaty rat kredytu zostaje wstrzymany z mocy prawa.
Dotyczy to m.in.:
- postępowań z powództwa kredytobiorcy, w których pozew został doręczony bankowi przed 7 sierpnia 2026 r. – wstrzymanie następuje od dnia wejścia w życie ustawy,
- postępowań, w których pozew nie został wcześniej doręczony bankowi – od momentu doręczenia bankowi pozwu lub pozwu wzajemnego wniesionego przez konsumenta.
Wstrzymanie obowiązku dokonywania płatności ma obowiązywać do czasu prawomocnego zakończenia postępowania.
Co to oznacza w praktyce?
W praktyce kredytobiorca nie musi w opisanych przypadkach oczekiwać na odrębne postanowienie sądu dotyczące zabezpieczenia. Ochrona wynika bezpośrednio z nowych przepisów.
Należy jednak pamiętać, że samo wniesienie pozwu nie zawsze oznacza automatyczne wstrzymanie spłaty rat. Istotne znaczenie ma m.in. moment doręczenia pozwu bankowi.
Bank nie może wypowiedzieć umowy z powodu wstrzymania rat
Nowe przepisy przewidują również ochronę kredytobiorcy korzystającego z ustawowego wstrzymania płatności.
Bank nie może wypowiedzieć umowy kredytu z powodu tego, że kredytobiorca – korzystając z ochrony przewidzianej ustawą frankową – nie dokonuje płatności rat objętych wstrzymaniem.
Brak tych płatności nie powinien również skutkować przekazywaniem informacji o zadłużeniu do Biura Informacji Kredytowej (BIK) ani biur informacji gospodarczej (BIG) w zakresie objętym ustawową ochroną.
Dla osób prowadzących sprawę frankową przeciwko bankowi oznacza to istotne ograniczenie ryzyka związanego z zaprzestaniem spłaty rat w czasie procesu.
Szybsze postępowania w sprawach frankowych
Ustawa frankowa wprowadza również rozwiązania mające na celu przyspieszenie postępowań sądowych dotyczących kredytów CHF.
Sąd może w określonych przypadkach:
- rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, bez wyznaczania rozprawy,
- przeprowadzić zdalne przesłuchanie świadka,
- odebrać od stron zeznania w formie pisemnej.
Rozwiązania te mają ograniczyć konieczność przeprowadzania każdej czynności procesowej podczas tradycyjnej rozprawy.
Dla Frankowiczów dochodzących roszczeń od banku może to oznaczać sprawniejsze prowadzenie postępowania i ograniczenie liczby terminów rozpraw.
Kogo obejmuje ustawa frankowa?
Nowe przepisy znajdują zastosowanie przede wszystkim do spraw dotyczących umów kredytów denominowanych lub indeksowanych do franka szwajcarskiego zawartych z konsumentami.
Zakres ustawy obejmuje jednak również niektóre sytuacje, w których stroną postępowania jest następca prawny konsumenta, w szczególności jego spadkobierca. Przepisy mogą mieć również zastosowanie w sprawach, w których konsument nabył wierzytelność wynikającą z umowy kredytu frankowego od innego konsumenta.
Czy ustawa frankowa dotyczy również spłaconych kredytów CHF?
Tak. Ustawa może mieć zastosowanie również do kredytów frankowych, które zostały już w całości spłacone.
Całkowita spłata kredytu nie oznacza bowiem automatycznie, że kredytobiorca traci możliwość dochodzenia roszczeń wobec banku.
Jeżeli były kredytobiorca uważa, że umowa zawierała niedozwolone postanowienia i chce dochodzić zwrotu świadczeń spełnionych na rzecz banku, sprawa może podlegać przepisom ustawy frankowej.
W przypadku całkowicie spłaconego kredytu nie będzie oczywiście zastosowania część dotycząca wstrzymania dalszej spłaty rat. Nadal znaczenie mogą mieć natomiast przepisy mające usprawnić prowadzenie postępowania oraz rozliczenie pomiędzy kredytobiorcą a bankiem.
Czy ustawa frankowa oznacza wygraną Frankowicza?
Nie. Samo wejście w życie ustawy frankowej nie oznacza automatycznej nieważności umowy kredytu ani automatycznej wygranej kredytobiorcy z bankiem.
Każda sprawa frankowa wymaga indywidualnej analizy. Znaczenie ma przede wszystkim treść umowy kredytowej, regulaminów i innych dokumentów związanych z kredytem, sposób ustalania kursu waluty, informacje przekazane konsumentowi przed zawarciem umowy oraz okoliczności, w jakich umowa została zawarta.
Dlatego przed podjęciem decyzji o skierowaniu sprawy do sądu warto przeanalizować dokumentację kredytową i ocenić, jakie roszczenia mogą przysługiwać kredytobiorcy.
Pomoc prawna dla Frankowiczów
Jeżeli posiadasz kredyt frankowy, kredyt denominowany lub indeksowany do CHF, warto sprawdzić, czy postanowienia Twojej umowy mogą być kwestionowane.
W naszej Kancelarii analizujemy umowy kredytów frankowych oraz okoliczności ich zawarcia. Na tej podstawie oceniamy możliwe roszczenia wobec banku, w tym możliwość dochodzenia ustalenia nieważności umowy kredytu oraz zwrotu zapłaconych rat i innych świadczeń.
Jeżeli masz kredyt we frankach szwajcarskich, skontaktuj się z Kancelarią i przedstaw swoją umowę kredytową do analizy.